Αναγνώριση της επαγγελματικής ευκαιρίας

ΠΡΟΣΧΈΔΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΉΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΊΑΣ

60-90 λεπτά

Ένα μεγάλο φύλλο ή φύλλα χαρτιού (ελάχιστο μέγεθος Α3) ή ένας λευκός πίνακας
Μαρκαδόροι και στυλό σε διάφορα χρώματα
Αυτοκόλλητα χαρτάκια
Ταινία ή αυτοκόλλητη μάζα στερέωσης (τύπου Blu-Tack)
Προαιρετικά: ένα τετράδιο.

Ποιο είναι το εργαλείο και ποιος είναι ο σκοπός και το πλεονέκτημα του;

Το Career Mock-Up είναι ένα εργαλείο δημιουργίας πρωτοτύπων για μια μελλοντική επαγγελματική σταδιοδρομία, μέσω της σκιαγράφησης απλουστευμένων σεναρίων πιθανών επαγγελματικών κατευθύνσεων. Βοηθά στη διερεύνηση ευκαιριών, κλάδων δραστηριότητας και μαθησιακών διαδρομών που ευθυγραμμίζονται με τις προσωπικές δεξιότητες και τα ενδιαφέροντα, πριν ληφθεί οποιαδήποτε δέσμευση. Μέσω της οπτικοποίησης των επιλογών, της δοκιμής υποθέσεων, της σύγκρισης διαφορετικών κατευθύνσεων και της ανάδειξης ελλείψεων σε δεξιότητες ή απρόσμενων δυνατοτήτων, ανοίγει ένα ευρύ πεδίο διερεύνησης.

Βήματα για τη χρήση αυτού του εργαλείου

Βήμα 1

Δημιουργήστε μια εικόνα της τρέχουσας επαγγελματικής και προσωπικής σας κατάστασης. Χρησιμοποιήστε τα αποτελέσματα των Φάσεων 1–3 για να το κάνετε αυτό, συμπεριλαμβανομένου του εργαλείου Persona. Με βάση αυτά, συντάξτε μια σύντομη περιγραφή του εαυτού σας, η οποία να περιλαμβάνει:

Τεχνικές και οριζόντιες (soft) δεξιότητες, δυνατά σημεία και ικανότητες.
Ενδιαφέροντα, κίνητρα, αξίες και χαρακτηριστικά προσωπικότητας.
Περιορισμούς, όπως ο χρόνος, η τοποθεσία, οι διαθέσιμοι πόροι, η υγεία (όπου εφαρμόζεται) και τα επίπεδα ενέργειας.

Καταγράψτε τα παραπάνω σε ένα φύλλο χαρτιού ή σε έναν λευκό πίνακα.

Βήμα 2

Καθορίστε την επαγγελματική πορεία που επιθυμείτε να ακολουθήσετε στο μέλλον. Αυτή θα πρέπει να περιγράφει μια γενική επαγγελματική κατεύθυνση και όχι έναν συγκεκριμένο τίτλο θέσης εργασίας. Περιγράψτε την, για παράδειγμα, ως εξής: «Θέλω να εργάζομαι με ανθρώπους», «Θέλω να εργαστώ σε έναν αναπτυσσόμενο κλάδο» ή «Θέλω μια εργασία με μεγαλύτερη αυτονομία». Προσθέστε αυτή την περιγραφή κάτω από τη σύντομη παρουσίαση του εαυτού σας.

Βήμα 3

Δημιουργήστε ελεύθερα και χωρίς κριτική διαφορετικές πιθανές επαγγελματικές επιλογές. Κάντε καταιγισμό ιδεών (brainstorming) για πιθανά επαγγέλματα, ρόλους, κλάδους δραστηριότητας, καθώς και εκπαιδευτικές και επιμορφωτικές διαδρομές. Καταγράψτε τις ιδέες απευθείας στο φύλλο χαρτιού ή στον λευκό πίνακα ή, εναλλακτικά, γράψτε τες πρώτα σε αυτοκόλλητα σημειώματα (sticky notes) και στη συνέχεια τοποθετήστε τα στο χαρτί ή στον πίνακα.

Βήμα 4

Δημιουργήστε προσχέδια επαγγελματικής σταδιοδρομίας (career mock-ups / πρωτότυπα) για κάθε υποσχόμενη επαγγελματική ιδέα. Για κάθε ιδέα, δημιουργήστε μια μονοσέλιδη μακέτα (mock-up) που να περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία:

A	B
ΣΤΟΙΧΕΊΟ	ΠΕΡΙΓΡΑΦΉ
Όνομα ρόλου/επαγγελματικής διαδρομής	π.χ. «Συντονιστής Έργων Πράσινης Τεχνολογίας»
Γιατί μου ταιριάζει	Καταγράψτε εδώ πώς ο ρόλος ευθυγραμμίζεται με τις δεξιότητες, τα ενδιαφέροντα και τις αξίες σας
Καθημερινές δραστηριότητες	Περιγράψτε τι θα κάνατε στην πράξη καθημερινά σε αυτόν τον ρόλο
Απαιτούμενες δεξιότητες/μάθηση	Καταγράψτε εδώ τα κενά που έχουν εντοπιστεί (δεξιότητες και γνώσεις που δεν διαθέτετε αλλά απαιτεί ο ρόλος) και τον τρόπο με τον οποίο μπορείτε να τα καλύψετε.
Ευκαιρίες	Καταγράψτε τις τάσεις του κλάδου, τη ζήτηση στην αγορά εργασίας και τις προοπτικές εξέλιξης
Κίνδυνοι/αβεβαιότητες	Καταγράψτε τους κινδύνους και τις αβεβαιότητες που σχετίζονται με τον συγκεκριμένο ρόλο
Μικρά πειράματα	Τρόποι γρήγορης δοκιμής του επαγγέλματος, όπως η παρακολούθηση μαθημάτων, οι ενημερωτικές συνεντεύξεις και η παρακολούθηση της εργασίας ενός επαγγελματία.

Τοποθετήστε αυτά τα φύλλα στον λευκό πίνακα, στο μεγάλο φύλλο χαρτιού ή στον τοίχο. Είναι σημαντικό να μπορείτε να τα συγκρίνετε το ένα δίπλα στο άλλο.

Βήμα 5

Καθορίστε τα κριτήρια σύγκρισης και, στη συνέχεια, συγκρίνετε και ιεραρχήστε τα προσχέδια (mock-ups). Για παράδειγμα: Ποια προσχέδια ευθυγραμμίζονται περισσότερο με τις αξίες, τις γνώσεις και τις δεξιότητές σας; Ποια έχουν τις μεγαλύτερες προοπτικές ανάπτυξης; Ποια φαίνονται πιο εφικτά; Ποια φαίνονται πιο ενδιαφέροντα ή συναρπαστικά; Σε ποια απαιτείται περαιτέρω μάθηση; Ταξινομήστε τα προσχέδια σύμφωνα με τις προτιμήσεις σας.

Βήμα 6

Δοκιμάστε τις μία έως τρεις επικρατέστερες επιλογές με διαφορετικούς τρόπους. Για παράδειγμα:

Υλοποιήστε ένα μικρό έργο.
Παρακολουθήστε ένα σύντομο εκπαιδευτικό πρόγραμμα.
Προσφέρετε εθελοντική εργασία.

Συζητήστε το/τα προσχέδιο/-α με κάποιο άτομο που μπορεί να διατυπώσει άποψη σχετικά με τις επαγγελματικές σας επιλογές. Ιδανικά, μιλήστε με τρία διαφορετικά άτομα. Αυτά μπορεί να είναι, για παράδειγμα, ένα μέλος της οικογένειάς σας, κάποιος που εργάζεται στον συγκεκριμένο τομέα, ένας μέντορας ή ένας εκπαιδευτής.

Βήμα 7

Με βάση τα αποτελέσματα της δοκιμής, καταγράψτε σχόλια για κάθε προσχέδιο (mock-up). Συγκρίνετε τα ευρήματά σας με τις προτιμήσεις και τις απόψεις σας και, στη συνέχεια, επιλέξτε το προσχέδιο που αντιπροσωπεύει καλύτερα τη μελλοντική σας επαγγελματική πορεία.

Συμβουλές και μυστικά για την χρήση του εργαλείου

Βιβλιογραφικές αναφορές

Hcareers. (χ.χ.). Career advice. Hcareers – Career Advice
Interaction Design Foundation. (χ.χ.). Mockups: Definition, types, and how to create them. Interaction Design Foundation – Mockups: Definition, Types, and How to Create Them
TED. (2013). How to know your life purpose in 5 minutes | Adam Leipzig [Βίντεο]. YouTube. TED – How to Know Your Life Purpose in 5 Minutes
TEDx Talks. (2014). How to find and do work you love | Scott Dinsmore [Βίντεο]. YouTube. TEDx Talks – How to Find and Do Work You Love